Verhoudingen · begrip

Verhouding: twee dingen vergelijken

Een verhouding zegt hoe twee hoeveelheden zich tot elkaar verhouden: 1 deel siroop op 4 delen water, 2 jongens op 3 meisjes, €3 per kilo. Met de verhoudingstabel reken je er moeiteloos mee.

Verhoudingstabel Met voorbeelden + veelgemaakte fout
Voorbeeld
MeesterIY1:4
Verhouding · recept
Limonade is 1 deel siroop op 4 delen water. Hoeveel water bij 3 dl siroop?
Gemiddeld

Uitleg

Wat is een verhouding?

Een verhouding vergelijkt twee of meer hoeveelheden. Je schrijft hem met een dubbele punt: 1 : 4 betekent “1 deel op 4 delen”. Bij limonade van 1 deel siroop op 4 delen water gebruik je bij 2 dl siroop dus 8 dl water — de verhouding blijft gelijk, de hoeveelheden groeien mee.

Dat is de kern: bij een verhouding gaat het niet om het verschil, maar om hoe vaak het ene in het andere past. Een verhouding hangt nauw samen met de breuk (1 op 4 → ⅕ van het totaal is siroop) en met procenten. Het belangrijkste gereedschap is de verhoudingstabel.

Aanpak

Rekenen met de verhoudingstabel

Drie manieren om met een verhouding te rekenen — we nemen het recept 1 deel siroop : 4 delen water.

Methode 1

Verhoudingstabel

Zet de twee hoeveelheden in een tabel. Vermenigvuldig of deel beide kolommen met hetzelfde getal.

siroop 1 3
water 4 12

×3 in beide rijen → 12 dl water

Methode 2

Eerst naar 1

Reken uit hoeveel er bij 1 hoort, en vermenigvuldig dan naar de gevraagde hoeveelheid.

1 deel siroop → 4 delen water
3 delen siroop → 3 × 4 = 12 delen water

Methode 3

Verhoudingen vergelijken

Wil je weten of twee verhoudingen gelijk zijn? Maak ze gelijknamig of reken beide naar dezelfde noemer.

2 : 3 en 4 : 6?
2 : 3 = 4 : 6 (×2)
gelijke verhouding

Voorbeelden

Probeer ze zelf

Reken eerst zelf uit. Klik daarna op “Bekijk antwoord” voor de oplossing met korte uitleg.

1
Recept

Een dressing is 2 delen olie op 3 delen azijn. Hoeveel azijn bij 8 lepels olie?

Bekijk antwoord
Antwoord12 lepels. 2 → 3, dus ×4: 8 olie → 12 azijn.
2
Prijs per stuk

5 broodjes kosten €6. Hoeveel kosten 8 broodjes?

Bekijk antwoord
Antwoord€9,60. 1 broodje = 6 : 5 = €1,20; 8 × 1,20 = 9,60.
3
Verdelen

Verdeel €100 in de verhouding 2 : 3. Hoeveel is elk deel?

Bekijk antwoord
Antwoord€40 en €60. Samen 2 + 3 = 5 delen; 100 : 5 = 20 per deel. 2×20 = 40, 3×20 = 60.
4
Vergelijken

Welke is sterker aangelengd: 1 : 5 of 2 : 9?

Bekijk antwoord
Antwoord1 : 5. 1 : 5 = 2 : 10; bij 2 : 9 zit minder water, dus die is juist minder aangelengd. 1 : 5 is meer aangelengd, want er zit meer water per deel bij.

Veelgemaakte fout

Optellen in plaats van vermenigvuldigen

Bij 1 : 4 en 3 dl siroop tellen mensen soms 2 erbij op, omdat 1 + 2 = 3, en doen dat ook bij het water: 4 + 2 = 6. Maar een verhouding groeit door vermenigvuldigen, niet door optellen.

4 + 2 = 6 dl water   4 × 3 = 12 dl water

Gratis weggever

Download het gratis oefenblad verhoudingen

Verhoudingstabellen, recepten, prijs per stuk en verdelen in een verhouding — van eenvoudig tot uitdagender, met antwoorden. Direct als pdf.

GRATIS PDF

Oefenblad

Verhoudingen oefenen

  • De verhoudingstabel
  • Prijs per stuk
  • Verdelen in een verhouding
  • Met antwoorden

Veelgestelde vragen

Goed om te weten

Wat is een verhoudingstabel?
Een tabel met twee rijen die bij elkaar horen. Je rekent om door beide rijen met hetzelfde getal te vermenigvuldigen of te delen. Zo blijft de verhouding altijd gelijk.
Wat is het verschil tussen een verhouding en een breuk?
Een verhouding vergelijkt twee delen met elkaar (1 op 4). Een breuk geeft een deel van het geheel (⅕ is siroop). Ze hangen samen, maar kijken net iets anders naar dezelfde situatie.
Waarom mag ik bij een verhouding niet optellen?
Omdat een verhouding gaat over hoe vaak het ene in het andere past. Als je bij beide hetzelfde getal optelt, verandert die verhouding. Alleen vermenigvuldigen en delen met hetzelfde getal houden de verhouding gelijk.
Add to cart